Historia ebooków
Elektroniczną książką, w szerokim tego słowa znaczeniu, nazywa się jakikolwiek elektroniczny dokument, jak chociażby plik Worda czy WordPerfecta opatrzony spisem treści i systemem nawigacyjnym. Co więcej przyjęcie kompletacji, że do otwarcia takiego dokumentu potrzebny jest powszechnie dostępny, darmowy czytnik, nie wyklucza Worda, gdyż pliki DOC można odczytać w najróżniejszych darmowych aplikacjach czy chociażby specjalnym Word Viewerze. W głębi rzeczy definicja publikacji elektronicznej jest dość arbitralna, skoro jej nazwą można określić plik w formacie PDF, a już zwyczajowo nie zaliczamy do grona e-booków plików napisanych w Wordzie.
Bez wątpienia rolę e-książek można było nadawać wielu systemom pomocy w projektach komputerowych. Kluczowy był tu niewątpliwie klasyczny WinHelp, wprowadzony w 16-bitowych systemach Windows, korzystający z darmowego kompilatora Microsoftu.
Wiodącą funkcję przejął w połowie lat 90. HTML Help, czyli szeroko rozpoznawalny system pomocy w zintegrowanych programach Windows 95 i jego następców. Bazując na dokumentach HTML, Był dopasowany do tworzenia książek cyfrowych, co zawdzięczał dyspozycji utworzenia praktycznego systemu nawigacyjnego, skorowidza czy systemu wyszukiwawczego. Dodatkowo i tutaj za finalną postać odpowiada kompilator Microsoftu, mocno zresztą niedoskonały, gdyż nie był w stanie skompilować rozmaitych rozszerzeń multimediów. Wówczas zastosowanie niektórych sztuczek pozwalało zintegrowanie z archiwami dodatkowe formaty, m.in. PDF.
Wyraźnie udoskonalona będzie wersja 2.0 systemu HTML Help, w której znajdziemy dodatkowe możliwości budowania części nawigacyjnych – system ten jest zresztą mocno opóźniony w stosunku do zapowiedzi.
Mianem książek cyfrowych nie określa się zespołów dokumentów HTML, gdyż nie są one ujednoliconym plikiem, chociaż taki podział ma bez wątpliwości arbitralny temperament.
Jednocześnie z przeważającymi formatami Microsoftu, ale kategorycznie na marginesie czołowego nurtu, rozwija się JavaHelp, promowany przez Sun Microsystems. Jest on ergonomiczne mocno zbliżony do HTML Help (oba te systemy są często zaliczane do wspólnej odmiany HTML-based Help). Fundamentalną zaletą tego formatu jest międzyplatformowość, pozwalająca odpalać sporządzone za jego pomocą archiwa z wykorzystaniem wirtualnej maszyny Javy. System ten nie uzyskał większego wsparcia (lecz zainteresowały się nim m.in. ForeFront, BlueSky, Quadralay czy WexTech Systems), zaś jego popularność jest szczątkowa.
Tuż obok platform pomocy od początku lat 90. rozwijane też były powszechne formaty, mające stanowić rozwiązanie na mnogość rozszerzeń dokumentów – najbardziej obecnie jest znany PDF, ale wzorem była zaniechana dość szybko Replica. Dopiero po pewnym czasie stworzono Acrobat, Common Ground i Envoy.
Adobe pracował w tym momencie z poświęceniem nad Acrobatem i obecnie jest to system o niekwestionowanym znaczeniu, zaś połączenie Acrobat Reader z Glassbook Readerem przyczyniło się do powstania wszechstronnego czytnika dokumentów PDF i cyfrowych książek.
Także i Microsoft stworzył swój prywatny format e-booków (.lit), odpowiedni kompilator oraz tzw. Microsoft Reader, co więcej specjalną wtyczkę do Worda służącą do kompilowania jego dokumentów. Platforma ta zyskała sobie znaczną popularność i obszar w księgarniach internetowych, choć po okresie żywego zainteresowania ze strony rynku na witrynie MS Readera nie zauważa się większej aktywności.
W dodatku wiele małych firm lub indywidualnych twórców oprogramowania konstruuje własne kompilatory książek cyfrowych.
